Özel öğrenme bozuklukları 3 ana sınıfa ayrılmaktadır. Bu alt sınıflar yazma bozukluğu olan disgrafi, matematik öğrenmede güçlük olan diskalkuli ve okuma güçlüğü olan disleksidir. Disleksi dil ve özellikle okuma ile ilgili işlevlerde sıkıntılar meydana getiren bir tür öğrenme güçlüğüdür.
Disleksi Belirtileri Nelerdir?
- Disleksili bireyler normal bir zeka kapasitesine sahip olmalarına rağmen beklenenden daha düşük okuma performansına sahiptirler. Dislektik bireylerde görülen belirtiler arasında şunlar yer almaktadır:
- Kelimeleri hecelemede zorluklar yaşamak,
- Harfleri normalden daha fazla eforla öğrenebilmek,
- “d” ve “b” veya “p” ve “q” gibi birbirinin ayna yansıması olan harfleri ayırmada sorunlar yaşamak,
- Toplu ortamlarda yüksek sesle okuma yapmaktan kaçınmak,
- Yeni kelimelerin telaffuzlarında sıkıntı yaşamak,
- Heceden kelimeye yani parçadan bütüne gitmede zorlanmak,
- Okumaktan çabuk sıkılmak, okumayla ilgili ödevleri yapmaktan kaçmak,
- Sözcüklerde sesli harflerin yerini karıştırmak,
- Akıcı okuma yapamamak,
- Okuma esnasında sık sık ses ve imlâ hataları yapmak, oldukça yavaş okumak,
- Yön tayininde ve adres bulmada zorlanmak.
Disgrafi Belirtileri Nelerdir?
Yazmaya karşı ilginin az olması, harflerin büyük ve küçük kavramında zorluk, heceleme yapmada güçlük çekme ve el yazılarının okumakta zorlanma gibi durumlar disgrafi belirtileri arasında yer alır
Disgrafisi olan kişilerde görülebilecek en yaygın belirtiler şu şekilde sıralanabilir:
- Harf boyutlarının ve aralığının farklı olması
- Yazımda güçlük çekme
- İnce motor koordinasyonu zayıflığı
- Yazma hızının yavaşlığı
- Dilbilgisi ve kompozisyon konusunda sıkıntı çekme
- Düz bir çizgide yazmada zorluk çekme
- Harfleri tersten yazma
- Harflerin nasıl oluştuğunu hatırlamakta zorluk çekme
- Yazı aracını tutma ve kontrol etmedeki zorlanma
- Büyük veya küçük harflerin ne zaman kullanılacağını bilmede sorun yaşama
- Dilbilgisi ve noktalama işaretlerini doğru kullanarak yazılı cümleler oluşturmakta zorlanma
- Cümlelerde kelimeleri yanlış sıralama
- Fiilleri ve zamirleri yanlış kullanma
Diskalkuli Belirtileri Nelerdir?
Diskalkuli, genellikle okul öncesi dönemden itibaren kendini gösterebilir, ancak çoğu zaman ilkokul yıllarında fark edilir. Belirtiler yaşa göre değişkenlik göstermekle birlikte aşağıdaki başlıklarda toplanabilir:
- Sayı saymada güçlük (sayıları sırayla ezberlemekte zorlanma)
- Nesneleri sayarken atlama ya da tekrar etme
- Zaman kavramını anlamada güçlük (dün, yarın, öğle gibi kavramlarda karışıklık)
- Yön bulmada zorlanma
- Basit toplama ve çıkarmaları öğrenmede gecikme
- Çarpım tablosunu ezberlemekte zorluk
- Matematiksel sembolleri karıştırma (+, −, × gibi)
- Sıralı işlem yaparken hata yapma
- Saat okumada zorlanma
- Parayla işlem yapmada sık hata
- Karmaşık işlemlerde işlem sırasını karıştırma
- Matematiksel stratejiler geliştirememe
- Geometri, cebir gibi alanlarda belirgin zorluk
- Zihinden işlem yapmaktan kaçınma
- Günlük yaşamda sayı içeren görevlerde (fatura ödeme, alışveriş, mesafe tahmini) zorlanma
Diskalkuli genellikle diğer öğrenme güçlükleri (özellikle disleksi) veya dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB) ile birlikte görülür. Bu durum tanı ve müdahaleyi daha karmaşık hale getirebilir.
Michigan Üniversitesi Sağlık bölümü uzmanlarına göre, disleksi en yaygın öğrenme güçlüğüdür. Hatta öğrenme güçlüğü çeken öğrencilerin yüzde 80’inde disleksi vardır.
Özel öğrenme güçlüğü sadece ilaç ile tedavi edilemez. Özel öğrenme güçlüğünün belirtileri ilacın desteklediği özel eğitimle azaltılabilir. İlk ve en önemli adım doğru tanılamadır. Doğru tanılama yapıldıktan sonra çocuğunuza özel bireyselleştirilmiş eğitim planı hazırlanır. Kısa ve uzun dönemli hedefler belirlenerek eğitime başlanır. Sağlık bakanlığından çocuklar için özel gereksinim raporu ve rehberlik araştırma merkezinden eğitim raporu alınarak aylık 8 dersin ücreti devletimiz tarafından karşılanmaktadır. Çocuğunuzun eğitiminde ailelerimiz ve okul öğretmenleri aktif olarak katılmalıdır. Doğru tanılama için kurumumuzdan ücretsiz değerlendirme seansı randevusu alabilirsiniz.